با معماری اسلامی و ویژگی های آن بیشتر آشنا شوید

0
معماری اسلامی

معماری اسلامی علاوه بر زیبایی ظاهری، باطنی عمیق و انسانی دارد و عناصر آن از بدنه و اجزاء گرفته تا فضاهای سرپوشیده داخلی و فضای سرسبز خارجی، حضور انسان را به عنوان اولین موضوع قابل توجه، در نظر گرفته است. در معماری اسلامی، کف با الهام از بستر طبیعت، هموار و مسطح می باشد و سقف، با الهام از آسمان، لایتناهی طراحی می شود.

وجود سردر یا ایوارن ورودی که برای ورود انسان طراحی می شود، اهمیت انسان را در مقابل بنا صدچندان می سازد. مولفه هایی مانند اصول هندسی و هنهای ابداعی برگرفته از اندیشه های معنوی، معماری اسلامی را از دیگر سبک و سیاق ها متفاوت می سازد.

معماری اسلامی نه تنها در اماکن دینی مانند مساجد مورد استفاده قرار می گرفت، در مدارس، قصرها، خانه ها و حمام ها نیز کاربردی بود. مقیاس های ریاضیات و هندسه یکی از ارکان اصلی معماری اسلامی بوده است. یکی از ویژگی های بارز معماری اسلامی، تزئینات بوده است که مسجد النبی یکی از بناهایی است که به وضوح بیانگر این ویژگی می باشد. کلام الهی، اشعار عارفانه، نقوش و بافت های هندسی در رنگ های متنوع و مناسب، از جمله این تزئینات می باشد. در معماری اسلامی از ساختن هر چیز بیهوده و غیرمفید، به شدت پرهیز شده است.

وحدت و تنوع از بارزترین ویژگی های معماری اسلامی می باشند. با وجود تنوع و تفاوتی که در بناهای سبک معماری اسلامی در نقاط مختلف جهان وجود دارد که شاید علت اصلی آن شرایط اقلیمی متفاوت و وجود مصالح متفاوت در دسترس می باشد، اما هویت اسلامی از ویژگی مشترک همه این بناها می باشد.

عناصر تشکیل دهنده معماری اسلامی ایرانی

ایوان

معماری اسلامی

ایوان که از زمان اشکانی مورد استفاده قرار گرفت، از سه طرف بسته و به طرف میانسرا باز می باشد. ایوان ها به صورت فضاهای ورودی و خروجی ساخته شده و در حالی که برای جریان هوا باز می باشند، از تابش آفتاب جلوگیری می کنند.

میانسرا

معماری اسلامی

میانسرا، حیاط یا صحن، از ویژگی های معماری اسلامی است و معمولاً به شکل مربع و مستطیل بودند که نیاز مسلمانان را به وضوخانه و محل تطهیر در مساجد و مدارس و نیاز مسافران را به استراحت، بارگیری و باربندی در حیاط کاروانسرا تأمین می کردند و با کانون قرار دادن فضای داخلی، بنا را از سر و صدا و فعالیت زندگی روزمره جدا می کرد.

گنبد

معماری اسلامی

گنبدها، شکوه و زیبایی معماری اسلامی-ایرانی محسوب می شوند که با اغلب با کاشیکاری معرق تزئین می شدند و به صورت مخروطی، یک پوش، دوپوش، سه پوش، پیوسته یا گسسته طراحی می شدند.

رواق

معماری اسلامی

رواق ها، فضاهای سرپوشیده ستون داری هستند که در طرفین صحن یا میانسرای مساجد یا اماکن مذهبی ساخته می شدند.

حجره

معماری اسلامی

حجره یا اتاق معمولاً در اطراف حیاط مرکزی یا میانسرا به صورت مربع، مستطیل یا چند ضلعی ساخته می شد و در در مدارس برای استفاده طلاب و در کاروانسراها برای استراحت مسافران بنا می شد. گاهی حجره ها به صورت دوطبقه ساخته می شدند که رفتن به طبقه بالا از طریق راهروهای ارتباطی انجام می گرفت.

مناره

معماری اسلامی

مناره های سازه های بلند استوانه ای، مخروطی شکلی و چندضلعی هستند که عموماً در کنار بناهای مذهبی مانند مساجد ساخته می شدند. مناره ها از سه قسمت پایه، ساقه یا بدنه، کلاهک یا تاج و بخش های پلکان و نورگیر تشکیل می شوند.

بادگیر

معماری اسلامی

بادگیرها معمولاً در مناطق کویری ساخته می شدند که به منظور تهویه هوای ساختمان ساخته می شدند.

مصالح ساختمانی استفاده شده در معماری اسلامی ایرانی

کاشی: استفاده از کاشی در بناها به دوره سلجوقی بر می گردد که در دوران تیموری و صفوی، به اوج خود رسید. استفاده از کاشی ها به شیوه های متفاوت و در رنگ های مختلف، به عنوان یکی از عوامل تزئین بنا به حساب می آمد. از کاشی ها در مناره ها، محراب و … استفاده می شد.

سنگ: در معماری اسلامی، از سنگ های سیاه، سنگ آهک و سنگگ مرمر در شالوده، بدنه، کف بنا و در جهت تزئین بنا استفاده می شده است.

گچ: گچ، به علت ارزان قیمت بودن و زود سفت شدن، کاربرد زیادی در معماری داشته و برای آراستن سطوح داخل بناها، نوشتن کتیبه ها، تزئین بناها و … از آن استفاده می شده است.

خشت: خشت یکی از مصالح معمول در دوره اسلامی می باشد که یا تمامی بنا یا بخشی از دیوار را از خشت می ساختند، منتهی به علت مقاوت پایین در برابر باد و باران و برف، بناهای خشتی زیادی از گذشته باقی نمانده است.

شیشه: شیشه های رنگارنگ به رنگ های سرخ، آبی، بنفش و سبز برای تأمین روشنایی و تزئین در و پنجره ها مورد استفاده قرار می گرفته است.

چوب: از چوب برای ساخت در، پنجره، ستون ها، تیر سقف و چهارچوب استفاده می شده که در گیلان و مازندران رواج بیشتری داشته است.

افزودن دیدگاه

لطفا دیدگاه خود را بنویسید
لطفا نام خود را وارد کنید

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.